Артқа
ЖКО салдарынан келтірілген материалдық залалды өндіріп алу туралы
2026 жылы Қазақстанда ЖКО кезінде залалды өндіріп алу рәсімі міндетті сақтандыру жүйесіне (ОГПО) және оқиғаларды тіркеудің цифрлық хаттамаларына сүйенеді.
1. Сақтандыру компаниясынан өндіріп алу
Егер кінәлінің сақтандыру полисі болса, оның сақтандыру компаниясы негізгі төлеуші болып табылады.
Төлем мерзімі: сақтандыру компаниясы құжаттардың толық пакетін алғаннан кейін (сот қаулысын немесе әкімшілік хаттаманы қоса алғанда) 15 жұмыс күні ішінде төлем жасауға міндетті [1, 2].
Залалды бағалау: 2024 жылдан бастап Қазақстанда қосалқы бөлшектер мен жұмыстардың құнын есептеудің бірыңғай әдістемесі жұмыс істейді. Егер сіз бағалау сомасымен келіспесеңіз, сіз тәуелсіз бағалаушыны тартуға құқылысыз, бірақ оның есебі балама пікір ретінде қарастырылады [2].
Төлем лимиттері: 2026 жылы мүлік (авто) лимиті 600 АЕК-ке дейін (2026 жылы бұл 2 595 000 теңге) [1, 3].
2. Кінәліден тікелей өндіріп алу
Сіз келесі жағдайларда жүргізушіге (немесе көлік иесіне) талап қоясыз:
Залал сомасы сақтандыру төлемінің лимитінен (600 АЕК) асады. Кінәлі айырмашылықты қосымша төлейді.
Кінәлінің сақтандыру полисі жоқ.
Автокөліктің тауарлық түрінің (ҚТЖ) жоғалуын өтеу талап етіледі (ҚТЖ сақтандыру әдетте қамтымайды).
Моральдық зиянды өтеу қажет (тек сот арқылы кінәлі адамнан өндіріледі) [2].
3. 2026 жылғы іс-қимыл тәртібі
Еуропалық хаттама: егер залал 100 АЕК-ке дейін (432 500 теңге) болса және зардап шеккендер болмаса, төлемді жедел алу үшін мобильді қосымша арқылы (полицияны шақырмай) ЖКО ресімдеңіз [4].
Сот актісі: кәдімгі рәсімдеу кезінде адамды кінәлі деп тану туралы сот шешімін алыңыз.
Сотқа дейінгі талап: Егер сіз сақтандырудан тыс өндіріп алуды жоспарласаңыз, кінәлі адамға жазбаша талап қоюды ұмытпаңыз.
Талап арыз: жауапкердің тұрғылықты жері бойынша сотқа беріледі. Мемлекеттік баж - жеке тұлғалар үшін талап қою сомасының 1% [ 2].
4. 2026 жылға арналған есептік көрсеткіштер
1 АЕК = 4 325 теңге (01.01.2026 бастап) [3].
Талап қою мерзімі = ЖКО болған сәттен бастап 3 жыл.
Маңызды: егер ЖКО қызметкердің кінәсінен қызметтік көлікте орын алса, талап жұмыс берушіге (заңды тұлғаға) қойылуы керек, содан кейін ол қызметкерден регресс тәртібімен соманы өндіріп ала алады.
Бағасы: 2000 тг
Арыз үлгісін кабинетке кіріп, төлем жасап, содан соң жүктеп ала аласыз
Жеке кабинет
ЖКО салдарынан келтірілген материалдық залалды өндіріп алу туралы
Сот Зейіні

