ЧСИ банк картасын бұғаттаса не істеу керек?

Қазақстанда қарыз, алимент, айыппұл немесе сот шешімі орындалмаған жағдайда жеке сот орындаушы, яғни ЧСИ, борышкердің банк шоттарына шектеу қоюы мүмкін. Көп адам мұны «банк картамды бұғаттап тастады» деп түсінеді. Бірақ заң жағынан ЧСИ картаның өзін емес, сол картаға байланысты банк шотын бұғаттайды.

Егер ЧСИ банк картаңызды бұғаттаса, алдымен не үшін бұғатталғанын анықтап, кейін дұрыс заңды әрекет жасау керек. Кей жағдайда қарызды төлеп, шектеуді алдыруға болады. Ал кей жағдайда арест заңсыз немесе шамадан тыс қойылған болса, ЧСИ-ге өтініш, Әділет департаментіне шағым немесе сотқа арыз беруге болады.

Қарапайым тілмен айтқанда: карта бұғатталса, паника емес, алгоритм керек.

ЧСИ банк картасын не үшін бұғаттайды?

ЧСИ банк картасын атқарушылық іс жүргізу шеңберінде бұғаттайды. Бұл борышкер сот шешімін, сот бұйрығын, нотариустың атқарушылық жазбасын немесе басқа атқарушылық құжатты орындамаған кезде жасалады.

Карта мына жағдайларда бұғатталуы мүмкін:

• қарыз бойынша сот шешімі орындалмаса;
• банк немесе микроқаржы ұйымы қарызды өндіріп жатса;
• алимент берешегі болса;
• әкімшілік айыппұл төленбесе;
• салық немесе басқа міндетті төлемдер бойынша берешек болса;
• нотариустың атқарушылық жазбасы негізінде қарыз өндірілсе;
• сот бұйрығы орындалмаса;
• коммуналдық немесе басқа қарыз бойынша атқарушылық іс қозғалса.

Яғни банк картасының бұғатталуы — көбіне атқарушылық істің басталғанын білдіреді.

Бірінші не істеу керек?

Ең алдымен карта не себепті бұғатталғанын анықтау керек. Себебі нақты себебін білмей, дұрыс өтініш жазу қиын.

Бірінші қадамдар:

1. банктен арест кімнің қаулысы бойынша қойылғанын сұрау;
2. ЧСИ-дің аты-жөнін және байланыс нөмірін анықтау;
3. атқарушылық іс нөмірін білу;
4. қандай құжат негізінде өндіріс қозғалғанын сұрау;
5. қарыз сомасын нақтылау;
6. қандай шоттарға арест қойылғанын тексеру;
7. борыш толық төленген-төленбегенін анықтау.

Кейде адам қарыз туралы мүлде білмей қалуы мүмкін. Мысалы, ескі айыппұл, сот бұйрығы немесе нотариустың атқарушылық жазбасы бойынша арест қойылуы мүмкін.

Қай жерден тексеруге болады?

Бұғаттау себебін бірнеше жерден тексеруге болады:

• банктің мобильді қосымшасынан;
• банк бөлімшесінен;
• eGov арқылы;
• Әділет министрлігінің борышкерлер тізілімінен;
• жеке сот орындаушыдан;
• сот кабинетінен;
• АИС ОИП жүйесі арқылы;
• ЧСИ қаулысынан.

Егер банкте «арест ЧСИ қаулысы бойынша қойылды» деп тұрса, банк шектеуді өзі алып тастай алмайды. Банк тек ЧСИ қаулысын орындайды. Сондықтан мәселені ЧСИ арқылы шешу керек.

Банк арестті өзі шеше ала ма?

Көп жағдайда жоқ. Егер арест ЧСИ қаулысы бойынша қойылса, банк оны өз бетінше алып тастамайды. Банкке ЧСИ-ден арестті алу туралы қаулы түсуі керек.

Сондықтан банкке ғана барып, «картамды ашып беріңіз» деу көбіне нәтиже бермейді. Дұрыс жол:

1. ЧСИ-ге жүгіну;
2. аресттің себебін анықтау;
3. қарызды төлеу немесе заңсыз арестті дәлелдеу;
4. ЧСИ-ден арестті алу туралы қаулы сұрау;
5. қаулының банкке жолдануын бақылау.

Қарыз толық төленсе не істеу керек?

Егер қарыз толық төленсе, бірақ карта әлі бұғаттаулы тұрса, ЧСИ-ге жазбаша өтініш беру керек.

Өтініште:

• қарыздың толық төленгенін;
• төлем түбіртегін тіркеп отырғаныңызды;
• атқарушылық іс жүргізуді аяқтауды;
• банк шоттарындағы арестті алуды;
• қаулыны банкке жолдауды;

сұрау қажет.

Қарызды төлегеннен кейін міндетті түрде ЧСИ-ден:

• атқарушылық іс жүргізуді аяқтау туралы қаулы;
• банк шоттарынан арестті алу туралы қаулы;
• шектеулерді алып тастау туралы растау;

сұрау керек.

Төлем жасалды екен деп тыныш отыра беруге болмайды. Кейде қарыз төленсе де, арест бірнеше күн немесе одан да көп уақыт алынбай тұруы мүмкін.

Жалақы картасы бұғатталса не істеу керек?

Егер ЧСИ жалақы түсетін картаны бұғаттаса, бұл жағдайды бөлек қарау керек. Жалақыдан қарыз ұстауға болады, бірақ адамды толық қаражатсыз қалдыруға болмайды.

Мұндай жағдайда ЧСИ-ге өтініш беріп, мына құжаттарды тіркеу керек:

• жұмыс орнынан анықтама;
• жалақы осы шотқа түсетінін растайтын банк анықтамасы;
• соңғы айлардағы шот үзіндісі;
• еңбек шарты немесе жұмысқа қабылдау туралы бұйрық;
• жеке куәлік көшірмесі.

Өтініште жалақы шотын толық бұғаттамай, қарызды заңда көзделген мөлшерде жалақыдан ұстап қалу арқылы өндіруді сұрауға болады.

Мысалы:

«Аталған банк шотына менің жалақым түседі. Осыған байланысты банк шотына қойылған толық шектеуді қайта қарап, қарызды жалақыдан ұстап қалу тәртібімен өндіруді сұраймын».

Әлеуметтік төлем түсетін карта бұғатталса не істеу керек?

Кейбір әлеуметтік төлемдер мен жәрдемақылардан қарыз өндіріп алуға болмайтын жағдайлар бар. Егер картаға жәрдемақы, әлеуметтік төлем, балаға берілетін төлем немесе басқа қорғалатын ақша түссе, ЧСИ-ге дереу өтініш беру керек.

Өтінішке мына құжаттарды тіркеу қажет:

• банк шотының үзіндісі;
• төлемнің әлеуметтік сипатта екенін растайтын анықтама;
• жәрдемақы немесе әлеуметтік төлем тағайындалғанын растайтын құжат;
• жеке куәлік көшірмесі.

Өтініште бұл шотқа өндіріп алуға жатпайтын төлемдер түсетінін көрсетіп, арестті алып тастауды сұрау керек.

Алимент түсетін карта бұғатталса не істеу керек?

Егер картаға балаға алимент түсетін болса, оны да бөлек дәлелдеу керек. Себебі алимент — баланың қаражаты. Ол ата-ананың жеке қарызын жабуға қолданылмауы тиіс.

Мұндай жағдайда ЧСИ-ге:

• алимент түсетінін растайтын банк үзіндісін;
• сот шешімін немесе алимент туралы келісімді;
• баланың туу туралы куәлігін;
• алимент төлеуші туралы мәліметтерді;

тіркеп өтініш беру керек.

Өтініште картаға түсетін қаражат алимент екенін, сондықтан бұл қаражатты басқа қарызға өндіріп алуға жол бермеуді сұрау қажет.

ЧСИ барлық банк карталарын бұғаттай ала ма?

ЧСИ борышкердің банк шоттарына шектеу қоя алады. Бірақ шектеу заңға сай және қарыз сомасына сәйкес болуы керек. Егер қарыз сомасы аз болып, барлық шоттар толық бұғатталып, адамның өмір сүруіне қажетті ақшаға қол жеткізуі мүмкін болмай қалса, мұндай жағдайды қайта қарауды сұрауға болады.

Борышкердің құқығы да қорғалуы тиіс. ЧСИ қарызды өндірумен айналысады, бірақ заңмен қорғалатын төлемдер мен шектеулерді ескеруі керек.

Қате арест қойылса не істеу керек?

Кейде карта қате бұғатталуы мүмкін. Мысалы:

• қарыз бұрын төленген;
• қарыз басқа адамға тиесілі;
• ЖСН немесе деректер қате кеткен;
• сот шешімі жойылған;
• сот бұйрығының күші жойылған;
• нотариустың атқарушылық жазбасы жойылған;
• атқарушылық іс аяқталған, бірақ арест алынбаған.

Мұндай жағдайда ЧСИ-ге жазбаша өтініш беріп, қате арестті алып тастауды сұрау керек.

Өтінішке дәлел ретінде:

• төлем түбіртектері;
• сот актісі;
• сот бұйрығын жою туралы анықтама;
• нотариустың жазбасын жою туралы құжат;
• банк анықтамасы;
• бұрынғы ЧСИ қаулысы;

тіркеледі.

ЧСИ арестті алмаса не істеу керек?

Егер ЧСИ өтінішке қарамай, арестті алмаса немесе жауап бермесе, оның әрекетіне немесе әрекетсіздігіне шағым беруге болады.

Шағымды мына орындарға беруге болады:

• ЧСИ-дің өзіне;
• жеке сот орындаушылардың өңірлік палатасына;
• Әділет департаментіне;
• прокуратураға;
• сотқа.

Шағымда нақты жазу керек:

• қай күні өтініш берілді;
• қандай құжаттар тіркелді;
• ЧСИ қандай әрекет жасамады;
• арест неге заңсыз немесе негізсіз;
• қандай құқықтар бұзылып отыр;
• қандай шешім қабылдауды сұрайсыз.

Жалпы «картамды ашпай жатыр» деп қана жазу жеткіліксіз. Нақты факті мен дәлел керек.

ЧСИ-ге қандай өтініш жазу керек?

Жағдайға қарай ЧСИ-ге әртүрлі өтініш жазуға болады:

• банк шотынан арестті алу туралы;
• жалақы шотын ашу туралы;
• әлеуметтік төлем түсетін шоттан арестті алу туралы;
• алимент түсетін шотқа шектеуді алып тастау туралы;
• қарыз толық төленгеніне байланысты істі аяқтау туралы;
• төлем кестесін бекіту туралы;
• жалақыдан ұстап қалу тәртібіне көшіру туралы;
• қате қойылған арестті алып тастау туралы;
• қаулыны банкке қайта жолдау туралы.

Барлық өтінішті жазбаша берген дұрыс. WhatsApp арқылы жазу кейде жеткіліксіз болуы мүмкін. Ең дұрысы — ресми түрде өтініш жіберу және оның тіркелгенін сақтау.

Қарызды бөліп төлеуге бола ма?

Иә, кей жағдайда борышкер ЧСИ-мен және өндіріп алушымен келісіп, қарызды бөліп төлеу кестесін ұсына алады.

Бірақ бұл автоматты түрде картаны ашады деген сөз емес. ЧСИ өндіріп алушының мүддесін де ескереді.

Төлем кестесінде:

• жалпы қарыз сомасы;
• ай сайынғы төлем;
• төлем күні;
• төлем тәсілі;
• кешіккен жағдайда салдары;
• арестті толық немесе ішінара алу мәселесі;

көрсетілуі керек.

Егер өндіріп алушы келіссе және ЧСИ негіз бар деп тапса, кейбір шектеулер қайта қаралуы мүмкін.

Банк картасын ашу үшін қарызды толық төлеу міндетті ме?

Әрқашан емес. Кей жағдайда қарызды бөліп төлеу, жалақыдан ұстап қалу немесе әлеуметтік төлем шотын дәлелдеу арқылы арестті ішінара алу мүмкін болуы мүмкін.

Бірақ егер борышкер қарызды төлемей, ЧСИ-мен байланысқа шықпай жүрсе, аресттің сақталуы ықтимал.

Сондықтан ең дұрыс жол — қашпай, ЧСИ-ге ресми өтінішпен шығу. “Жоғалып кету” стратегиясы банк картасын ашпайды, тек жағдайды қиындатады.

Банк картасы қашан ашылады?

Картадағы шектеу ЧСИ арестті алу туралы қаулы шығарғаннан кейін ашылады. Бірақ банкке қаулының жетуі және техникалық өңделуі белгілі бір уақыт алуы мүмкін.

Қарыз толық төленсе немесе арестті алып тастауға негіз болса, міндетті түрде:

• ЧСИ қаулы шығарды ма;
• қаулы банкке жолданды ма;
• банк оны алды ма;
• шектеу нақты алынды ма;

бәрін тексеру керек.

Кейде қаулы шыққанымен, банкке уақытында түспей қалуы мүмкін. Мұндайда ЧСИ-ден қаулыны қайта жолдауды сұрау керек.

Қандай құжаттар керек?

ЧСИ банк картасын бұғаттаса, жағдайға қарай мына құжаттар керек болуы мүмкін:

• жеке куәлік;
• банк картасы немесе шот туралы анықтама;
• банк шотының үзіндісі;
• жалақы туралы анықтама;
• жұмыс орнынан анықтама;
• әлеуметтік төлем туралы анықтама;
• алимент туралы сот шешімі немесе келісім;
• баланың туу туралы куәлігі;
• қарыз төленгені туралы түбіртек;
• сот шешімі немесе сот бұйрығы;
• атқарушылық іс нөмірі;
• ЧСИ қаулысы;
• өтініш немесе шағым.

Құжат көп болса, мәселені дәлелдеу оңайырақ болады.

Банк картасы бұғатталғанда қандай қателік жасамау керек?

Көп адам мына қателіктерді жасайды:

• банкке ғана барып, ЧСИ-ге шықпайды;
• арест себебін анықтамайды;
• қарызды төлейді, бірақ арестті алдыруды сұрамайды;
• өтінішті ауызша айтады;
• жалақы немесе әлеуметтік төлем екенін дәлелдемейді;
• ЧСИ-дің жауабын күтпей, уақыт өткізіп алады;
• шағым бермейді;
• қолма-қол төлем жасап, түбіртек алмайды;
• қарыз толық жабылғаннан кейін істің аяқталғанын тексермейді.

Бұл қателіктер картаның ұзақ уақыт бұғаттаулы тұруына әкелуі мүмкін.

ЧСИ картаны заңсыз бұғаттаса, сотқа беруге бола ма?

Иә, егер ЧСИ әрекеті заңсыз болса немесе борышкердің құқықтарын бұзса, сотқа шағым беруге болады.

Сотқа жүгінуге негіз болуы мүмкін:

• қорғалатын төлемдерге арест қойылса;
• қарыз толық төленсе де, арест алынбаса;
• ЧСИ өтініштерге жауап бермесе;
• атқарушылық іс заңсыз қозғалған болса;
• сот бұйрығы жойылғаннан кейін де шектеу сақталса;
• арест қарыз сомасына сай болмаса;
• ЧСИ әрекетсіздік танытса.

Бірақ сотқа дейін ЧСИ-ге жазбаша өтініш және қажет болса Әділет департаментіне шағым берген дұрыс. Бұл кейін сотта дәлел ретінде көмектеседі.

Заңгер көмегі

SOT ZEYINI заңгерлік компаниясы ЧСИ қойған аресттер мен банк картасының бұғатталуы бойынша көмектеседі.

Біз келесі қызметтерді көрсетеміз:

• атқарушылық істі тексеру;
• аресттің себебін анықтау;
• ЧСИ-ге өтініш дайындау;
• жалақы картасын ашу бойынша өтініш жазу;
• әлеуметтік төлем шотынан арестті алу туралы өтініш дайындау;
• қарыз төленгеннен кейін арестті алдыру;
• ЧСИ әрекетсіздігіне шағым жазу;
• Әділет департаментіне шағым дайындау;
• сотқа шағым дайындау;
• банк пен ЧСИ арасындағы құжат айналымын бақылауға көмектесу.

Егер ЧСИ банк картаңызды бұғаттап тастаса және не істеу керегін білмесеңіз, WhatsApp арқылы бізге жазыңыз. Заңгер атқарушылық істі қарап, картаны ашу үшін қандай құжат керек екенін түсіндіреді.

FAQ: Жиі қойылатын сұрақтар

ЧСИ банк картасын бұғаттаса не істеу керек?

Алдымен аресттің себебін, ЧСИ-дің аты-жөнін, атқарушылық іс нөмірін және қарыз сомасын анықтау керек. Кейін ЧСИ-ге арестті алу, қайта қарау немесе қарызды төлеу тәртібі туралы өтініш беру қажет.

Банк картасын банк өзі аша ала ма?

Егер арест ЧСИ қаулысы бойынша қойылса, банк оны өз бетінше аша алмайды. Ол үшін ЧСИ арестті алу туралы қаулы шығаруы керек.

Жалақы картасы бұғатталса не істеу керек?

ЧСИ-ге жалақы осы шотқа түсетінін дәлелдейтін анықтама, банк үзіндісі және жұмыс орнынан құжаттар тіркеп, шоттағы толық арестті қайта қарауды сұрау керек.

Әлеуметтік төлем түсетін карта бұғатталса не істеу керек?

Әлеуметтік төлем екенін растайтын құжаттарды жинап, ЧСИ-ге арестті алу туралы өтініш беру керек.

Қарызды төлесем, карта бірден ашыла ма?

Әрқашан бірден емес. Қарыз төленгеннен кейін ЧСИ арестті алу туралы қаулы шығарып, оны банкке жолдауы керек.

ЧСИ арестті алмаса қайда шағымдануға болады?

Жеке сот орындаушылар палатасына, Әділет департаментіне, прокуратураға немесе сотқа шағым беруге болады.

Қарызды бөліп төлеуге бола ма?

Иә, кей жағдайда төлем кестесін ұсынуға болады. Бірақ оны жазбаша рәсімдеу және ЧСИ-мен келісу керек.

Алимент түсетін карта бұғатталса не істеу керек?

Алимент түсетінін растайтын құжаттарды тіркеп, ЧСИ-ге бұл қаражат балаға тиесілі екенін көрсетіп, арестті алуды сұрау керек.

Қорытынды

Егер ЧСИ банк картасын бұғаттаса, ең алдымен аресттің себебін анықтау керек. Кейін қарыз төленген болса — арестті алдыру, жалақы немесе әлеуметтік төлем түсетін шот болса — оны құжатпен дәлелдеу, ал арест заңсыз болса — ЧСИ әрекетіне шағым беру қажет.

Банк картасының бұғатталуы — шешілмейтін мәселе емес. Ең бастысы — дұрыс құжат, нақты өтініш және заңды әрекет.