Кредит бойынша айыппұл мен өсімпұлды азайтуға бола ма?

Иә, кейбір жағдайларда кредит бойынша айыппұл мен өсімпұлды азайтуға болады. Егер қарыз алушы төлемді кешіктірсе, банк немесе микроқаржы ұйымы негізгі қарыздан бөлек айыппұл, өсімпұл және өзге де қосымша төлемдерді есептеуі мүмкін. Бірақ бұл сомалар әрқашан даусыз және өзгермейтін сома дегенді білдірмейді.

Айыппұл мен өсімпұл деген не?

Айыппұл мен өсімпұл — кредит шарты бойынша төлем мерзімі бұзылған кезде есептелетін қосымша жауапкершілік түрлері.

Әдетте олар:

• төлемді кешіктіргені үшін;
• ай сайынғы төлемді уақытында төлемегені үшін;
• шарт талаптарын бұзғаны үшін;
• қарызды ұзақ уақыт өтемегені үшін есептеледі.

Яғни, негізгі қарыз бөлек, пайыз бөлек, ал айыппұл мен өсімпұл — кешіктіру үшін қосымша жүктеме.

Қандай жағдайда айыппұл мен өсімпұлды азайтуға болады?

Айыппұл мен өсімпұлды азайтуға негіз болатын жағдайлар:

• қарыз алушының табысы азайған;
• жұмыссыз қалған;
• ауырған немесе отбасылық қиындық болған;
• есептелген өсімпұл қарыз сомасына сай емес;
• айыппұл мөлшері тым жоғары;
• банк немесе МФО қарыз алушының жағдайын ескермеген;
• қарыз алушы келіссөз жүргізуге тырысқан;
• төлем жасау ниеті болған, бірақ мүмкіндік болмаған.

Егер айыппұл негізгі қарыздан да асып кетсе, оны сотта даулауға немесе азайтуды сұрауға болады.

Банкке немесе МФО-ға қалай өтініш беру керек?

Алдымен банкке немесе МФО-ға жазбаша өтініш беру керек. Өтініште айыппұл мен өсімпұлды азайтуды, кешіруді немесе қарызды қайта құрылымдауды сұрауға болады.

Өтініште:

• кредит шартының нөмірі;
• қарыз сомасы;
• кешіктіру себебі;
• қаржылық жағдай;
• төлем жасауға дайын екеніңіз;
• айыппұл мен өсімпұлды азайту туралы өтініш көрсетіледі.

Қандай құжаттар тіркеу керек?

Өтінішке келесі құжаттарды тіркеген дұрыс:

• жеке куәлік көшірмесі;
• жалақы туралы анықтама;
• жұмыссыздық туралы анықтама;
• медициналық құжаттар;
• банк шотының көшірмесі;
• басқа кредиттер бойынша төлем кестесі;
• отбасы жағдайын растайтын құжаттар.

Құжаттар сіздің кешіктіруіңіз әдейі емес, нақты қиындыққа байланысты болғанын дәлелдеуге көмектеседі.

Банк немесе МФО айыппұлды азайтуға міндетті ме?

Әрқашан міндетті емес. Банк немесе МФО өтінішті қарап, өз шешімін қабылдайды. Кейде олар:

• өсімпұлдың бір бөлігін кешіреді;
• жаңа төлем графигін береді;
• қайта құрылымдау ұсынады;
• айыппұлды тоқтатады;
• төлем мерзімін ұзартады.

Бірақ егер ұйым келісуден бас тартса, мәселені сотта қарауға болады.

Сот арқылы айыппұл мен өсімпұлды азайтуға бола ма?

Иә, сот арқылы азайтуды сұрауға болады. Егер банк немесе МФО талап арыз берсе, қарыз алушы сотта айыппұл мен өсімпұл мөлшерінің шамадан тыс екенін айтып, оны азайтуды сұрай алады.

Сот:

• қарыз сомасын;
• кешіктіру мерзімін;
• айыппұл мөлшерін;
• қарыз алушының жағдайын;
• төлем жасау әрекеттерін;
• тараптардың адалдығын ескеруі мүмкін.

Сондықтан сотқа тек “азайтыңыз” деп емес, нақты дәлелдермен шығу керек.

Егер іс ЧСИ-ға өтіп кетсе ше?

Егер сот шешімі шығып, іс ЧСИ-ға өтіп кетсе, айыппұл мен өсімпұлды азайту қиындайды. Себебі ЧСИ сот шешімін орындайды, соманы өздігінен азайта алмайды.

Мұндай жағдайда:

• сот актісін қайта қарау мүмкіндігін тексеру;
• орындауды кейінге қалдыру немесе бөліп төлеуді сұрау;
• банкпен немесе МФО-мен келісім жасау;
• төлем графигін ұсыну қажет болуы мүмкін.

Айыппұлды азайту үшін не маңызды?

Маңызды дәлелдер:

• төлем жасау ниеті болғанын көрсету;
• бұрынғы төлем тарихын көрсету;
• табыстың азайғанын дәлелдеу;
• ауру немесе басқа қиындықты растау;
• кредиторға жазылған өтініштерді сақтау;
• артық есептелген соманы нақты көрсету.

Яғни, эмоция емес, дәлел сөйлесін. Сотта “қиын болды” деген аз, “міне дәлел” деген өтеді.

Қорытынды

Кредит бойынша айыппұл мен өсімпұлды азайтуға болады. Алдымен банкке немесе МФО-ға жазбаша өтініш беріп, қайта құрылымдау немесе өсімпұлды азайтуды сұрау керек. Егер келісім болмаса, сотта айыппұл мөлшерінің шамадан тыс екенін дәлелдеп, оны азайтуды сұрауға болады.

FAQ

Кредит бойынша өсімпұлды азайтуға бола ма?

Иә, банкке немесе МФО-ға өтініш беруге, ал қажет болса сотта азайтуды сұрауға болады.

Банк айыппұлды кешіруге міндетті ме?

Жоқ, міндетті емес. Бірақ өтінішті қарап, қайта құрылымдау немесе жеңілдік ұсынуы мүмкін.

Сот айыппұл мен өсімпұлды азайта ала ма?

Иә, егер айыппұл шамадан тыс болса және қарыз алушы дәлел ұсынса, сот азайтуы мүмкін.

Қандай құжаттар көмектеседі?

Табыс туралы анықтама, медициналық құжаттар, жұмыссыздық туралы анықтама, банк көшірмелері және кредиторға жазылған өтініштер көмектеседі.

Іс ЧСИ-ға өтсе, өсімпұлды азайтуға бола ма?

ЧСИ соманы өзі азайта алмайды. Бұл мәселе сот немесе кредитормен келісім арқылы шешіледі.

Айыппұл негізгі қарыздан асып кетсе не істеу керек?

Банкке немесе МФО-ға өтініш беріп, қажет болса сотта айыппұлдың шамадан тыс екенін дәлелдеу керек.