Замерщикпен қандай келісімшарт жасау керек?

Meta title: Замерщикпен қандай келісімшарт жасау керек?
Meta description: Замерщикпен еңбек шарты ма, әлде ГПХ/қызмет көрсету шарты ма? Өлшем алушы маманмен шарт жасағанда қандай талаптар, жауапкершілік, айыппұл және құпиялылық жазылуы керек?
Кілт сөздер: замерщикпен келісімшарт, өлшем алушы маманмен шарт, ГПХ шарты, қызмет көрсету шарты, замерщик жауапкершілігі, өлшем қатесі, клиент базасын қорғау, коммерциялық құпия.

Замерщик деген кім?

Замерщик — клиенттің объектісіне барып, өлшем алып, сызба, есеп, техникалық тапсырма немесе алдын ала смета дайындайтын маман. Мұндай мамандар терезе, есік, жиһаз, асүй гарнитуры, шкаф, перде, натяжной потолок, құрылыс, жөндеу және интерьер саласында жиі жұмыс істейді.

Замерщиктің жұмысы қарапайым көрінгенімен, оның өлшеміндегі бір қате бүкіл тапсырысты бұзуы мүмкін. Бір сантиметр қате болса — шкаф кірмейді, терезе сәйкес келмейді, клиент ренжиді, компания шығын көреді. Сондықтан замерщикпен келісімшартты “жай ғана қағаз” деп қарауға болмайды.

Замерщикпен қандай шарт жасау керек?

Замерщикпен жасалатын шарт оның нақты қалай жұмыс істейтініне байланысты таңдалады.

Егер замерщик күн сайын компанияда жұмыс істесе, жұмыс кестесіне бағынса, басшының тапсырмасын орындаса, ай сайын жалақы алса және тұрақты қызметкер ретінде әрекет етсе, онда онымен еңбек шарты жасалғаны дұрыс.

Егер замерщик нақты тапсырыс бойынша объектіге барып, өлшем алып, нәтиже тапсырып, әр тапсырыс үшін ақы алса, онда ГПХ шарты, яғни азаматтық-құқықтық сипаттағы қызмет көрсету шарты немесе мердігерлік шарт жасауға болады.

Негізгі айырмашылық: еңбек шартында адам қызметкер болады, ал ГПХ шартында ол орындаушы ретінде нақты нәтиже тапсырады.

Қай кезде еңбек шарты жасалады?

Замерщикпен еңбек шарты жасалады, егер:

• ол компанияда тұрақты жұмыс істесе;
• жұмыс уақыты белгіленсе;
• күн сайын немесе апта сайын жұмыс кестесі болса;
• компанияның ішкі тәртібіне бағынса;
• ай сайын тұрақты жалақы алса;
• басшыға есеп берсе;
• компанияның штаттық қызметкері ретінде әрекет етсе;
• жұмысты жеке өзі орындауға міндетті болса;
• еңбек демалысы, жұмыс орны, еңбек тәртібі қарастырылса.

Мұндай жағдайда замерщикті ГПХ арқылы рәсімдеу тәуекелді болуы мүмкін. Себебі шарттың атауы “ГПХ” болса да, мазмұны еңбек қатынасына ұқсаса, ол еңбек шарты ретінде танылуы ықтимал.

Қай кезде ГПХ немесе қызмет көрсету шарты жасалады?

ГПХ шарты немесе қызмет көрсету шарты ыңғайлы болады, егер:

• замерщик нақты тапсырыстар бойынша жұмыс істесе;
• әр объект үшін бөлек ақы алса;
• тұрақты жұмыс кестесі болмаса;
• компанияның штатында тұрмаса;
• бастысы жұмыс процесі емес, өлшем нәтижесі болса;
• жұмысты өз құралдарымен орындаса;
• тапсырыс нәтижесін акт арқылы тапсырса;
• басқа тапсырыс берушілермен де жұмыс істей алса.

Мысалы, компания замерщикке “мына мекенжайға барып, терезенің өлшемін алып, сызба мен есеп дайындап бер” деп тапсырма берсе, бұл ГПХ форматына жақын.

Замерщикпен шарттың атауы қандай болуы мүмкін?

Жағдайға қарай шарттың атауы мынадай болуы мүмкін:

• өлшем алу қызметін көрсету шарты;
• азаматтық-құқықтық сипаттағы қызмет көрсету шарты;
• мердігерлік шарт;
• техникалық өлшем жүргізу шарты;
• сыртқы орындаушымен қызмет көрсету шарты;
• штаттық замерщикпен еңбек шарты.

Егер замерщик тек барып өлшем алып, есеп немесе сызба дайындаса, “қызмет көрсету шарты” ыңғайлы. Ал егер ол өлшеммен қатар монтаж, дайындау, орнату немесе нақты жұмыс нәтижесін орындаса, “мердігерлік шарт” қолайлы болуы мүмкін.

Шартта міндетті түрде не жазылуы керек?

Замерщикпен жасалатын шартта мына тармақтар болуы керек:

1. Тараптардың деректері.
2. Шарттың пәні.
3. Замерщиктің нақты міндеттері.
4. Өлшем алу тәртібі.
5. Нәтижені тапсыру форматы.
6. Жұмыс мерзімі.
7. Қызмет ақысы.
8. Жол шығыны кімнің есебінен төленетіні.
9. Өлшем қатесі үшін жауапкершілік.
10. Құпиялылық және клиент базасын қорғау.
11. Клиентті тартып алмау туралы талап.
12. Қабылдау-тапсыру актісі.
13. Айыппұл және залалды өтеу тәртібі.
14. Шартты бұзу тәртібі.

Шарт неғұрлым нақты болса, дау туындағанда компанияның позициясы соғұрлым мықты болады.

Шарттың пәнін қалай жазу керек?

Шарттың пәні нақты болуы керек. Мысалы:

“Орындаушы тапсырыс берушінің тапсырмасы бойынша клиенттердің объектілеріне барып, терезе, есік, жиһаз, асүй гарнитуры немесе басқа бұйымдарды дайындау үшін қажетті өлшемдерді жүргізуге, өлшем парағын, сызба және техникалық мәліметтерді тапсырыс берушіге беруге міндеттенеді”.

Мұнда бастысы — замерщиктің міндеті “жай бару” емес, нақты нәтиже: өлшем парағы, сызба, фото, түсініктеме, техникалық мәлімет.

Замерщиктің міндеттері қандай болуы керек?

Шартта замерщиктің міндеттерін нақты жазу керек.

Мысалы, замерщик:

• клиентпен алдын ала келісілген уақытта объектіге баруға;
• өлшемді дәл және мұқият алуға;
• техникалық ерекшеліктерді белгілеуге;
• фотофиксация жасауға;
• өлшем парағын толтыруға;
• клиенттің тілегін жазып алуға;
• сызба немесе схема дайындауға;
• нәтижені белгіленген мерзімде компанияға беруге;
• қате анықталса, қайта өлшем жасауға;
• клиентпен жеке келісім жасамауға;
• компанияның клиент базасын пайдаланбауға;
• құпия ақпаратты жарияламауға міндетті.

Бұл міндеттер жазылмаса, кейін “мен тек барып келдім” деген дау тууы мүмкін.

Өлшем нәтижесін қалай қабылдау керек?

Әр тапсырыстан кейін нәтиже актімен немесе электрондық растаумен қабылданғаны дұрыс. Мысалы:

• өлшем парағы;
• фото және видео;
• клиенттің қолы қойылған бланк;
• сызба;
• техникалық тапсырма;
• WhatsApp немесе CRM арқылы тапсырылған есеп;
• қабылдау-тапсыру актісі.

Егер нәтиже қабылданбаса, қызмет ақысы толық төленбеуі мүмкін деп шартта көрсетуге болады.

Өлшем қатесі үшін жауапкершілік қалай жазылады?

Бұл ең маңызды бөлімдердің бірі. Егер замерщиктің қатесінен бұйым дұрыс дайындалмаса, компания шығынға ұшырауы мүмкін.

Шартта былай жазуға болады:

• замерщик өлшемнің дұрыстығына жауап береді;
• қате өлшем салдарынан қайта өндіру, қайта жеткізу немесе қайта монтаж шығыны туындаса, орындаушы оны өтеуге міндетті;
• қате анықталса, замерщик өз есебінен қайта өлшем жасайды;
• клиентке келген нақты залал дәлелденсе, орындаушы оны өтеуге міндетті;
• жауапкершілік тек замерщиктің кінәсі дәлелденген жағдайда қолданылады.

Жауапкершілік әділ болуы керек. Егер қате клиенттің өзі берген жалған мәліметтен немесе объектінің өзгеруінен болса, оны бөлек қарастыру керек.

Айыппұл жазуға бола ма?

Иә, ГПХ немесе қызмет көрсету шартында айыппұл жазуға болады. Бірақ ол нақты және ақылға қонымды болуы керек.

Айыппұл мына жағдайларға қойылуы мүмкін:

• объектіге уақытында бармау;
• өлшем нәтижесін уақытында бермеу;
• клиентпен компанияны айналып өтіп жеке келісім жасау;
• клиент базасын пайдалану;
• құпия ақпаратты жариялау;
• логин немесе құжаттарды қайтармау;
• өлшемді негізсіз сапасыз орындау.

Мысалы:

“Орындаушы тапсырыс берушінің клиентімен компанияны айналып өтіп жеке келісім жасасқан жағдайда, тапсырыс берушіге 300 000 теңге мөлшерінде айыппұл төлейді және келтірілген залалды өтейді”.

Айыппұл тым жоғары болса, сот оны азайтуы мүмкін. Сондықтан соманы нақты тәуекелге қарай қою керек.

Клиент базасын қорғау не үшін маңызды?

Замерщик клиенттің мекенжайын, телефонын, тапсырыс түрін, бюджеті мен қажеттілігін біледі. Бұл ақпарат компания үшін өте құнды.

Сондықтан шартта міндетті түрде мыналар жазылуы керек:

• клиент базасы компанияға тиесілі;
• замерщик клиенттерді жеке мақсатта пайдалана алмайды;
• клиентпен компанияны айналып өтіп келісім жасауға болмайды;
• клиентті басқа компанияға жіберуге болмайды;
• клиенттің деректерін үшінші тұлғаға беруге болмайды;
• жұмыстан немесе шарттан кейін де бұл міндет сақталады.

Бұл тармақ болмаса, замерщик клиенттерді өзіне алып кетуі мүмкін. Ал кейін оны дәлелдеу қиын болады.

Құпиялылық туралы не жазу керек?

Шартта құпия ақпараттың тізімі болуы керек. Мысалы:

• клиент базасы;
• баға саясаты;
• жеңілдіктер;
• жеткізушілер;
• сату скрипттері;
• CRM деректері;
• өлшем бланкілері;
• сызбалар;
• коммерциялық ұсыныстар;
• ішкі регламенттер;
• логиндер мен парольдер.

Замерщик бұл ақпаратты жарияламауға, көшірмеуге, үшінші тұлғаларға бермеуге және шарт тоқтағаннан кейін қайтаруға міндетті.

Жол шығыны мен құралдарды кім төлейді?

Шартта жол шығыны, құралдар және материалдар туралы нақты жазу керек.

Мысалы:

• рулетка, лазерлік өлшеуіш, планшет, телефон кімнің есебінен;
• жол шығынын компания төлей ме;
• қала сыртына шығу бөлек төлене ме;
• қайта өлшем үшін ақы төлене ме;
• клиент келмей қалса, төлем қалай болады.

Егер бұл жазылмаса, кейін төлем бойынша дау туындайды.

Замерщикпен ГПХ жасағанда қандай қателіктер болады?

Көп кездесетін қателіктер:

• шартта нақты нәтиже жазылмайды;
• өлшем қатесі үшін жауапкершілік жоқ;
• клиент базасы қорғалмайды;
• құпиялылық бөлімі жоқ;
• айыппұл көрсетілмейді;
• акт жасау тәртібі жоқ;
• жол шығыны жазылмайды;
• замерщик іс жүзінде қызметкер сияқты жұмыс істейді, бірақ ГПХ рәсімделеді;
• клиентпен жеке келісім жасауға тыйым жоқ;
• деректерді қайтару тәртібі көрсетілмейді.

Мұндай қателер компанияны шығынға әкелуі мүмкін.

Қызметкер ретінде алған дұрыс па, әлде ГПХ ма?

Егер компанияда замерщикке күн сайын тапсырыс түссе, ол толық күн жұмыс істесе, менеджерлермен бір жүйеде жүрсе, ай сайын тұрақты ақша алса, еңбек шарты қауіпсіз.

Егер тапсырыс тұрақсыз болса, замерщик сыртқы маман ретінде әр тапсырысқа шығып тұрса, ГПХ немесе қызмет көрсету шарты ыңғайлы.

Ең бастысы — шарт атауы емес, нақты жұмыс форматы маңызды.

Қорытынды

Замерщикпен қандай келісімшарт жасау керек екені оның жұмыс тәртібіне байланысты. Егер ол тұрақты қызметкер болса — еңбек шарты. Егер нақты тапсырыс бойынша өлшем алып, нәтиже тапсыратын сыртқы орындаушы болса — ГПХ немесе қызмет көрсету шарты.

Шартта өлшемнің дәлдігі, нәтиже тапсыру, акт, төлем, жол шығыны, құпиялылық, клиент базасын қорғау, айыппұл және залалды өтеу тәртібі нақты жазылуы керек.

Замерщиктің бір дұрыс емес өлшемі компанияға бір тапсырыстан да көп шығын әкелуі мүмкін. Сондықтан келісімшартты алдын ала дұрыс жасау — бизнес үшін сақтандыру сияқты.

FAQ

Замерщикпен еңбек шарты жасау керек пе?

Егер замерщик тұрақты жұмыс істесе, жұмыс кестесіне бағынса және ай сайын жалақы алса, еңбек шарты жасаған дұрыс.

Замерщикпен ГПХ шарт жасауға бола ма?

Иә, егер ол нақты тапсырыс бойынша өлшем алып, нәтиже тапсыратын сыртқы орындаушы болса, ГПХ немесе қызмет көрсету шарты жасауға болады.

Өлшем қатесі үшін жауапкершілік жазуға бола ма?

Иә, шартта замерщиктің қате өлшем салдарынан келтірілген нақты залалды өтеу міндетін көрсетуге болады.

Замерщик клиентті өзіне алып кетсе не істеу керек?

Егер шартта клиент базасын пайдалануға және клиентті тартып алуға тыйым болса, претензия жіберіп, айыппұл мен залалды талап етуге болады.

Шартта айыппұл жазу керек пе?

Иә, әсіресе құпия ақпаратты жариялау, клиентпен жеке келісім жасау, өлшемді кешіктіру және базаны пайдалану жағдайлары үшін айыппұл жазған дұрыс.

Қабылдау-тапсыру актісі керек пе?

Иә, әр өлшем нәтижесін акт, CRM жазбасы немесе электрондық растау арқылы қабылдаған дұрыс.

Замерщикпен NDA жасау керек пе?

Иә, егер ол клиент базасына, бағаларға, CRM-ге немесе коммерциялық ақпаратқа қол жеткізсе, құпиялылық келісімі міндетті түрде қажет.