Қазақстанда балалармен отбасы қалай ажырасады?

Балалары бар отбасы қалай ажырасады?

SEO Title: Қазақстанда балалары бар отбасы қалай ажырасады: сот арқылы ажырасу, алимент, құжаттар
Meta Description: Қазақстанда кәмелетке толмаған балалары бар ерлі-зайыптылар қалай ажырасады? Сот арқылы ажырасу тәртібі, қажетті құжаттар, алимент, баланың тұрғылықты жері және заңгер көмегі.
URL: /kk/site/post/balalary-bar-otbasy-qalai-azhyrasady/
Кілт сөздер: баламен ажырасу, Қазақстанда ажырасу, сот арқылы ажырасу, алимент өндіру, ажырасуға құжаттар, отбасылық заңгер Алматы

Егер отбасында балалар болса, қалай ажырасуға болады?

Егер ерлі-зайыптылардың ортақ кәмелетке толмаған балалары болса, Қазақстанда ажырасу көбіне сот арқылы жүзеге асырылады. Тіпті екі тарап ажырасуға келіссе де, балалардың болуы соттың араласуын талап етеді.

Сот ажырасу кезінде мына мәселелерді қарай алады:

• балалар кіммен бірге тұрады;
• екінші ата-ананың баламен кездесу тәртібі;
• алимент мөлшері;
• ортақ мүлікті бөлу;
• қажет болған жағдайда жұбайының бірін асырау мәселесі.

Яғни бұл жай ғана “некені бұзу” емес, баланың мүддесін қорғау процесі. Судья үшін басты сұрақ — ата-ананың эмоциясы емес, баланың қауіпсіздігі мен тұрақтылығы.

Балалары бар ерлі-зайыптылар АХАТ арқылы ажыраса ала ма?

Көп жағдайда — жоқ. Егер ортақ кәмелетке толмаған балалар болса, ажырасу сот арқылы жүргізіледі.

Бірақ ерекше жағдайлар бар. Балалар болса да, АХАТ арқылы ажырасуға болады, егер жұбайлардың бірі:

• сотпен хабар-ошарсыз кетті деп танылса;
• әрекетке қабілетсіз немесе әрекет қабілеті шектеулі деп танылса;
• кемінде 3 жыл мерзімге бас бостандығынан айырылса.

Сот ажырасу кезінде қандай мәселелерді шешеді?

Сот мына мәселелерді қарайды:

1. Баланың тұрғылықты жері

Бала анасының немесе әкесінің жанында қалуы мүмкін. Егер ата-аналар өзара келіссе, сот оны ескереді. Егер дау болса, сот баланың мүддесін, тұрмыстық жағдайды, ата-ананың бала тәрбиесіне қатысуын және басқа мән-жайларды қарайды.

2. Баламен кездесу тәртібі

Егер бала бір ата-анамен бірге тұрса, екінші ата-ана баламен кездесуге құқылы. Кездесу тәртібі нақты белгіленуі мүмкін:

• демалыс күндері;
• мереке күндері;
• каникул кезінде;
• телефонмен немесе бейнебайланыс арқылы сөйлесу уақыты.

3. Алимент өндіру

Алимент ажырасу туралы талаппен бірге немесе жеке талап ретінде берілуі мүмкін. Алимент ата-ананың табысынан үлес ретінде немесе тұрақты ақша сомасында өндіріліп алынады.

4. Ортақ мүлікті бөлу

Егер неке кезінде пәтер, көлік, жер, бизнес немесе басқа мүлік алынған болса, оны бөлу мәселесі де сотта қаралуы мүмкін.

5. Жұбайды асырау

Заңда көзделген жағдайларда жұбайлардың бірі екіншісінен материалдық көмек талап ете алады.

Балалармен ажырасу үшін қандай құжаттар керек?

Әдетте сотқа мына құжаттар қажет:

• некені бұзу туралы талап арыз;
• талап қоюшының жеке куәлігі;
• неке қию туралы куәлік;
• балалардың туу туралы куәліктері;
• мемлекеттік баж төленгені туралы түбіртек;
• баланың қай жерде тұратынын растайтын құжаттар;
• алимент талап етілсе, табыс туралы мәліметтер;
• мүлік бөлінсе, мүлікке қатысты құжаттар;
• өкіл қатысса, сенімхат.

Құжаттар толық болмаса, сот талап арызды қозғалыссыз қалдыруы немесе қайтаруы мүмкін. Сондықтан құжат дайындағанда “осылай да өте салар” деген тактика жүрмейді. Сотта ұсақ нәрсе жоқ.

Ажырасу туралы талап арыз қай сотқа беріледі?

Жалпы ереже бойынша талап арыз жауапкердің тұрғылықты жері бойынша беріледі.

Алайда, егер талап қоюшының жанында кәмелетке толмаған бала болса немесе денсаулық жағдайына байланысты жауапкердің тұрғылықты жеріндегі сотқа бара алмаса, талапты өзінің тұрғылықты жері бойынша беруге болады.

Арызды Сот кабинеті арқылы электронды түрде беруге болады. Ол үшін ЭЦҚ және дұрыс дайындалған құжаттар қажет.

Ажырасуға мемлекеттік баж қанша?

Некені бұзу туралы талап арыз берген кезде мемлекеттік баж төленеді. Әдетте ол 0,3 АЕК мөлшерінде болады.

Егер бір уақытта мүлікті бөлу туралы талап қойылса, онда мүліктік талап бойынша мемлекеттік баж талап сомасының 1% мөлшерінде есептеледі.

АЕК мөлшері жыл сайын өзгеретіндіктен, арыз берер алдында нақты соманы тексеру қажет.

Балалармен ажырасу қанша уақыт алады?

Егер тараптар арасында дау болмаса, ажырасу процесі тезірек өтуі мүмкін. Бірақ орта есеппен сот арқылы ажырасу кемінде бір ай уақыт алады.

Егер жұбайлардың бірі ажырасуға қарсы болса, сот татуласу үшін мерзім беруі мүмкін. Бұл мерзім кей жағдайда бірнеше айға созылуы ықтимал.

Процестің ұзақтығы мына жағдайларға байланысты:

• екі тараптың келісуі немесе келіспеуі;
• бала бойынша даудың болуы;
• алимент мәселесі;
• мүлік дауы;
• жауапкердің сотқа келуі немесе келмеуі;
• құжаттардың дұрыс дайындалуы.

Егер жұбайлардың бірі ажырасуға қарсы болса не болады?

Егер бір тарап қарсы болса да, бұл ажырасу мүмкін емес деген сөз емес. Сот тараптарға татуласу үшін уақыт беруі мүмкін. Бірақ отбасы іс жүзінде сақталмаған болса және бірге тұру мүмкін болмаса, сот некені бұза алады.

Маңызды: заң бойынша әйел жүкті болған кезде және бала бір жасқа толғанға дейін күйеуінің бастамасымен некені бұзу шектелуі мүмкін. Сондықтан нақты жағдайды заңгермен жеке талқылаған дұрыс.

Алимент қалай өндіріледі?

Алимент бірнеше жолмен өндірілуі мүмкін:

• ата-аналардың келісімі арқылы;
• сот бұйрығы арқылы;
• талап арыз арқылы;
• тұрақты ақша сомасында;
• табыстың белгілі бір үлесі ретінде.

Егер ата-ананың табысы тұрақты болса, алимент көбіне табыстан үлес ретінде өндіріледі. Егер табыс тұрақсыз, жасырылған немесе ресми емес болса, алиментті тұрақты ақша сомасында сұрауға болады.

Ажырасу кезінде мүлікті бірден бөлу міндетті ме?

Міндетті емес. Ерлі-зайыптылар алдымен ажырасып, кейін мүлікті бөлу туралы жеке талап бере алады.

Кей жағдайда бұл тиімді. Мысалы, егер ажырасу мәселесінде дау жоқ, бірақ пәтер, көлік немесе кредит бойынша үлкен дау болса, алдымен некені бұзып, мүлікті кейін бөлек қараған дұрыс болуы мүмкін.

Балалармен ажырасу кезінде жиі кездесетін қателіктер

Көп кездесетін қателіктер:

• балалары бола тұра АХАТ-қа жүгіну;
• балалардың туу туралы куәлігін қоспау;
• баланың кіммен тұратынын көрсетпеу;
• алимент талабын дұрыс қоймау;
• мемлекеттік бажды қате есептеу;
• мүлік құжаттарын толық тіркемеу;
• бір талапқа тым көп мәселені ретсіз қосу;
• жұбайым қарсы болса, ажыраса алмаймын деп ойлау.

Қай кезде заңгерге жүгінген дұрыс?

Заңгер көмегі әсіресе мына жағдайларда қажет:

• жұбайыңыз ажырасуға қарсы болса;
• балалар бойынша дау болса;
• алимент өндіру керек болса;
• жұбайыңыз табысын жасырса;
• ортақ пәтер, көлік, бизнес немесе кредит болса;
• баламен кездесу тәртібін белгілеу қажет болса;
• құжаттарды Сот кабинеті арқылы беру керек болса.

Дұрыс дайындалған талап арыз уақытты да, жүйкені де сақтайды. Ал отбасылық істерде жүйке — бөлек валюта.

Балалармен ажырасу бойынша заңгер көмегі

SOT ZEYINI заңгерлік компаниясы Қазақстан бойынша балалармен ажырасу, алимент өндіру, баланың тұрғылықты жерін анықтау, мүлікті бөлу және сотта өкілдік ету бойынша заңгерлік көмек көрсетеді.

Балалармен ажырасу бойынша кеңес керек пе?
WhatsApp арқылы бізге жазыңыз — заңгер жағдайыңызды қарап, қандай қадам жасау керектігін түсіндіреді.

FAQ

Егер бала болса, АХАТ арқылы ажырасуға бола ма?

Көп жағдайда болмайды. Ортақ кәмелетке толмаған балалар болса, ажырасу сот арқылы жүргізіледі.

Екі тарап келіссе де сотқа бару керек пе?

Иә. Егер ортақ кәмелетке толмаған балалар болса, ажырасу сот арқылы рәсімделеді.

Бала ажырасқаннан кейін кіммен қалады?

Бала анасының немесе әкесінің жанында қалуы мүмкін. Сот баланың мүддесін, ата-ананың жағдайын және тәрбиелеуге қатысуын ескереді.

Алиментті ажырасумен бірге сұрауға бола ма?

Иә. Алимент өндіру туралы талапты ажырасу туралы арызбен бірге беруге болады.

Жұбайым сотқа келмесе не болады?

Егер жауапкер тиісті түрде хабарланған болса, бірақ сотқа келмесе, сот істі оның қатысуынсыз қарауы мүмкін.

Ажырасу арызын онлайн беруге бола ма?

Иә. Талап арызды Сот кабинеті арқылы электронды түрде беруге болады.