Сот арқылы ажырасу қанша уақыт алады?

Сот арқылы ажырасу қанша уақыт алады?

Некені бұзу кезінде ең жиі қойылатын сұрақтардың бірі — сот ажырасу ісін қанша уақыт қарайды? Қазақстанда бұл мерзім бірнеше жағдайға байланысты: ерлі-зайыптылардың кәмелетке толмаған балалары бар ма, екі тарап та ажырасуға келіседі ме, алимент, баланың тұрғылықты жері немесе мүлікті бөлу бойынша дау бар ма.

Кәдімгі жағдайда сот арқылы ажырасу шамамен 1 айдан 3 айға дейін созылуы мүмкін. Ал егер ерлі-зайыптылардың бірі ажырасуға қарсы болса, сотқа келмесе, татуласуға мерзім сұраса немесе балалар мен мүлік бойынша қосымша даулар болса, процесс ұзаққа созылуы мүмкін.

Қандай жағдайда ажырасу сот арқылы жүргізіледі?

Ажырасу көбіне сот арқылы жүргізіледі, егер:

• ерлі-зайыптылардың ортақ кәмелетке толмаған балалары болса;
• жұбайлардың бірі ажырасуға келіспесе;
• жұбайлардың бірі АХАТ арқылы ажырасудан жалтарса;
• балалар, алимент немесе мүлік бойынша дау болса;
• мәселені сот шешімі арқылы ресми түрде шешу қажет болса.

Егер ерлі-зайыптылардың кәмелетке толмаған балалары болмаса, екеуі де ажырасуға келіссе және мүліктік дау болмаса, некені АХАТ арқылы бұзуға болады. Бірақ бала немесе дау болған жағдайда көбіне сотқа жүгіну қажет.

Сот арқылы ажырасудың ең қысқа мерзімі

Әдетте сот некені талап арыз берілген күні бірден бұзбайды. Талап арыз берілгеннен кейін сот құжаттарды тексереді, істі өндіріске қабылдайды, дайындық жүргізеді және сот отырысын тағайындайды.

Тәжірибеде құжаттар дұрыс дайындалса, жауапкер тиісті түрде хабарланса, екі тарап та ажырасуға келіссе және қосымша дау болмаса, іс шамамен 1–2 ай ішінде аяқталуы мүмкін.

Алайда нақты мерзім тек заңға ғана емес, соттың жүктемесіне, құжаттардың дұрыс дайындалуына және тараптардың әрекетіне де байланысты.

Егер жұбайлардың бірі ажырасуға қарсы болса

Егер ерлі-зайыптылардың бірі ажырасуға келіспесе, сот тараптарға татуласу үшін уақыт беруі мүмкін. Мұндай мерзім 6 айға дейін болуы ықтимал.

Бұл әрбір ажырасу міндетті түрде жарты жылға созылады деген сөз емес. Сот нақты жағдайды бағалайды: отбасын сақтап қалу мүмкіндігі бар ма, балалар бар ма, тараптар қалай әрекет етеді, бір тарап татуласуға мерзім сұрай ма.

Егер татуласу мерзімі өткеннен кейін жұбайлардың бірі бәрібір ажырасуды талап етсе, сот некені бұзуы мүмкін.

Ажырасу процесін не ұзартуы мүмкін?

Сот арқылы ажырасу мына жағдайларда ұзаққа созылуы мүмкін:

1. Жауапкер сотқа келмесе.
   Сот жауапкердің тиісті түрде хабарланғанына көз жеткізуі керек. Егер шақыру қағазы табысталмаса, сот отырысы кейінге қалуы мүмкін.
2. Жұбайлардың бірі ажырасуға қарсы болса.
   Бұл жағдайда сот татуласуға мерзім беруі мүмкін.
3. Балалар бойынша дау болса.
   Мысалы, баланың кіммен тұратынын, екінші ата-ананың баламен кездесу тәртібін анықтау немесе қорғаншылық органының қатысуы қажет болуы мүмкін.
4. Мүлікті бөлу талабы болса.
   Егер ажырасумен бірге пәтер, көлік, кредит, бизнес немесе басқа мүлік бөлінсе, іс күрделене түседі.
5. Құжаттар қате дайындалса.
   Соттылық дұрыс көрсетілмесе, неке туралы куәлік болмаса, тараптардың деректері қате болса немесе мемлекеттік баж төленбесе, талап арыз қайтарылуы мүмкін.
6. Апелляциялық шағым берілсе.
   Сот шешімі шыққаннан кейін тараптардың оны шағымдануға құқығы бар. Егер апелляция берілсе, істің түпкілікті аяқталуы ұзаққа созылуы мүмкін.

Ажырасуды тездетуге бола ма?

Иә, кейбір жағдайда процесті тездетуге болады. Ол үшін:

• талап арызды дұрыс дайындау;
• барлық қажетті құжаттарды бірден тіркеу;
• жауапкердің нақты мекенжайын көрсету;
• егер мақсат некені тез бұзу болса, күрделі мүліктік дауларды бір талапқа қоспау;
• балалар мен алимент бойынша алдын ала келісім жасау;
• сотқа қатысу немесе істі өз қатысуынсыз қарау туралы өтініш беру;
• процесті негізсіз өтініштермен созбау қажет.

Кейде алдымен некені тез бұзып, ал мүлікті бөлу немесе балаларға қатысты дауларды бөлек талап арызбен қараған тиімді болуы мүмкін. Бірақ бұл нақты жағдайға байланысты шешіледі.

Сот арқылы ажырасу үшін қандай құжаттар қажет?

Әдетте сотқа ажырасу туралы талап арыз беру үшін мына құжаттар қажет:

• талап арыз;
• талап қоюшының жеке куәлігі;
• неке қию туралы куәлік;
• балалардың туу туралы куәліктері, егер балалар болса;
• мемлекеттік баж төленгені туралы түбіртек;
• жауапкердің мекенжайын растайтын мәліметтер;
• қажет болса, алимент, балалар немесе мүлік бойынша дәлелдемелер.

Егер талапты өкіл берсе, сенімхат немесе адвокат ордері қажет болады.

Балалар болса, ажырасу қанша уақытқа созылады?

Егер кәмелетке толмаған балалар болса, ажырасу көбіне сот арқылы жүргізіледі. Егер екі тарап та ажырасуға келіссе және балалар бойынша дау болмаса, процесс салыстырмалы түрде тез өтуі мүмкін — шамамен 1–2 ай.

Ал егер баланың кіммен тұратыны, екінші ата-ананың баламен кездесу тәртібі, алимент мөлшері бойынша дау болса, мерзім ұзарады. Сот қорғаншылық органының қорытындысын сұрауы, тұрғын үй жағдайын зерттеуі және тараптардың уәждерін тыңдауы мүмкін.

Сот шешімінің заңды күшіне енуін күту керек пе?

Иә. Сот шешімі шыққаннан кейін оның заңды күшіне енуін күту қажет. Егер шешімге шағым берілмесе, ол апелляциялық шағым беру мерзімі өткеннен кейін заңды күшіне енеді.

Одан кейін сот актісін алып, қажет болған жағдайда некенің бұзылғанын тіркеуге жүгінуге болады.

Жиі қойылатын сұрақтар

Күйеуім немесе әйелім келіспесе де ажырасуға бола ма?

Иә, болады. Егер бір тарап келіспесе, сот татуласуға мерзім беруі мүмкін. Бірақ осы мерзімнен кейін екінші тарап ажырасуды талап етсе, неке бұзылуы мүмкін.

Жауапкер сотқа келмесе, ажырасу бола ма?

Иә, болуы мүмкін. Бірақ сот жауапкердің тиісті түрде хабарланғанын тексеруі керек. Егер хабарлама расталса, іс оның қатысуынсыз қаралуы мүмкін.

Ажырасумен бірге алиментке де беруге бола ма?

Иә, болады. Бір талапта ажырасу және алимент өндіру талаптарын көрсетуге болады. Бірақ кей жағдайда алиментті бөлек өндіріп алған тиімді, әсіресе сот актісін тез алу қажет болса.

Жұбайым ажырасуды әдейі созып жүрсе не істеу керек?

Жауапкердің хабарлануын дұрыс рәсімдеу, істі оның қатысуынсыз қарау туралы өтініш беру және негізсіз кейінге қалдыруларға қарсы уәж білдіру қажет. Мұндай жағдайда заңгердің көмегіне жүгінген дұрыс.

Ажырасу бойынша заңгер көмегі

Ажырасу сырттай қарағанда оңай рәсім сияқты көрінуі мүмкін. Бірақ іс жүзінде талап арыздағы қателік, соттылықтың дұрыс анықталмауы, құжаттардың толық болмауы немесе балалар бойынша дау істі бірнеше айға созып жіберуі мүмкін.

SOT ZEYINI заңгерлері сізге мына мәселелер бойынша көмектеседі:

• некені бұзу туралы талап арыз дайындау;
• құжаттарды сотқа тапсыру;
• алимент өндіру;
• баланың тұрғылықты жерін анықтау;
• ерлі-зайыптылар арасындағы келісім дайындау;
• мүлікті бөлу кезінде құқықтарыңызды қорғау.

Ажырасу бойынша кеңес керек пе? WhatsApp-қа жазыңыз — заңгер сіздің жағдайыңызда ажырасу қанша уақытқа созылатынын және қандай құжаттар қажет екенін түсіндіріп береді.